Podatnik w rozumieniu ustawy o podatku VAT - druga część

Podmioty obciążone podatkiem od wartości dodanej są jedną grupą, natomiast w drugiej znajdują się te, których dotyczą zwolnienia od VAT. Istotne jest jednak że nawet w przypadku zwolnienia, podmioty te formalnie pozostają nadal podatnikami , ponieważ zobowiązane są do prowadzenia ewidencji oraz ewentualnej rejestracji w urzędzie skarbowym. W pewnych okolicznościach sam zainteresowany może decydować o zakwalifikowaniu go do jednej lub drugiej grupy.

Powodem wyodrębnienia z grona wszystkich podatników VAT kategorii podmiotów zwolnionych jest dążenie do uniknięcia opodatkowania drobnych podmiotów gospodarczych. Zamierzeniem ustawodawcy było uniknięcie nakładania na niektóre podmioty zbyt czasochłonnych i kosztownych czynności. Zwolnienia podmiotowe, bo o nich mowa, dotyczą wyłącznie podatku od towarów i usług, nie odnoszą się do podatku akcyzowego normowanego przez tę samą ustawę. Zwolnień nie stosuje się do importu towarów oraz oddziałów osób prawnych, które na mocy decyzji urzędu skarbowego stały się samodzielnymi podatnikami VAT.

Od podatku, na mocy ustawy zwolnieni są podatnicy, u których wartość sprzedaży towarów, a także wartość exportu towarów i usług nie przekroczyła łącznie w poprzednim roku podatkowym 80.000 zł. Jeżeli limit ten zostanie przekroczony, to zwolnienie traci moc, a opodatkowaniu podlega nadwyżka ponad ustanowioną przez ustawodawcę kwotę. Podatnicy w.w mogą jednak zrezygnować ze zwolnienia pod warunkiem zawiadomienia o tym zamiarze właściwego urzędu skarbowego przed początkiem miesiąca, w którym rezygnują ze zwolnienia.

Od podatku zwolnieni są też podatnicy opłacający podatek dochodowy w formie zryczałtowanej w zakresie objętej tą formą opodatkowania. Dotyczy to jednak tylko formy karty podatkowej i nie obejmuje innych form zryczałtowania. Podmioty opłacające podatek dochodowy w formie zryczałtowanej mogą jednak stać się podatnikami VAT. Ma to miejsce wówczas gdy exportują one towary i usługi. W takiej sytuacji stosuje się stawkę 0%, co umożliwia zwrot z budżetu państwa podatku naliczonego przez dostawców.

Ostatni rodzaj zwolnień podmiotowych przysługuje zakładom pracy chronionej, w rozumieniu przepisów o zatrudnieniu i rehabilitacji zawodowej osób niepełnosprawnych. Mogą oni wybrać zwolnienie od podatku bez względu na wartość sprzedaży towarów, pod warunkiem złożenia przez podatnika pisemnego oświadczenia we właściwym urzędzie skarbowym , oraz pod warunkiem spełnienia warunków formalnych przewidzianych w przepisach szczegółowych. Ulg o których mowa w tym akapicie nie stosuje się do podatników sprzedających wyroby akcyzowe oraz do podmiotów u których występują zaległości w podatkach stanowiących dochód budżetu państwa. Ponadto jeżeli zwolniony od podatku jako zakład pracy chronionej nie spełnia określonych w przepisach warunków, urząd skarbowy może zastosować wobec niego sankcję polegającą na określeniu wartości sprzedaży w drodze oszacowania i ustaleniu podatku przy zastosowaniu podstawowej składki 22%, bez prawa obniżenia podatku należnego.

Warto zaznaczyć, że podmioty zwolnione podmiotowo od VAT, nie mają prawa do potrącenia podatku zapłaconego przy nabyciu towarów i usług. Wyjątkiem są tu opłacający podatek dochodowy w formie ryczałtu i prowadzący odpowiednią ewidencję, którzy to dokonując exportu uzyskają zwrot podatku zapłaconego przy zakupach.